Transcriptie podcast: wat doe je als feedback pijn doet?   

Hanneke: Je luistert naar de podcast Op Eigen Kracht Meer Werkgeluk. Ik ben Hanneke Zumker en ik ben coach en mediator. In deze podcast hoor je ervaringsverhalen en krijg je advies hoe je jouw werkfrustraties kunt omzetten in werkplezier.

Ilithya: Welkom bij de volgende aflevering.

Hanneke: Ja, daar zijn we weer. We gaan het vandaag hebben over wat je doet als feedback pijn doet. Want we horen natuurlijk allemaal weleens dingen over onszelf die we niet zo leuk vinden om te horen.

Ilithya: Ja zeker. Dat gebeurt vaak.

Hanneke: Ja, bij jou ook?

Ilithya: Bij mij ook, ja.

Hanneke: Nou ja, ik kan me nog heel goed herinneren welke feedback ik het meest pijnlijk vond. Die weet ik nog precies.

Ilithya: Ja? Daar gaan we het vandaag dus over hebben. Over feedback die eigenlijk als kritiek voelt. Kritiek ontvangen is vaak niet leuk. Kritiek geven trouwens ook niet.

Hanneke: Nee. Want op het moment dat je kritiek krijgt of feedback ontvangt, merk je dat iemand iets van jou vindt. En dan komt meteen de vraag: klopt dat eigenlijk?

De meest pijnlijke feedback die ik ooit kreeg was toen ik net coach was geworden. Ik had net mijn eerste coachopleiding afgerond. Ik had een website gebouwd en was enorm trots.

Op mijn werk vertelde ik enthousiast dat ik coach was geworden. De loopbaancoach van de organisatie keek me aan en zei: “Maar jij bent toch helemaal geen mensenmens?”

Ik weet nog dat ik stilviel. Ik dacht alleen maar: wat zegt ze nou? Hier stond ik dan. Trots op mijn nieuwe stap. Trots op mijn bedrijf. En iemand die hetzelfde vak deed vertelde mij dat ik niet geschikt was voor dat vak.

Dat kwam binnen.

Later ben ik naar haar toegegaan en heb ik gevraagd: “Wat bedoel je daar eigenlijk mee?” Toen zei ze: “Toen ik hier nieuw was, stonden we samen bij de lift. Jij zei geen gedag. Je zag me niet eens staan.”

Ilithya: Dus je had onbedoeld een behoorlijke indruk achtergelaten.

Hanneke: Ja. En het bijzondere was dat ik rond diezelfde tijd nog iemand tegenkwam die iets soortgelijks zei.

Een vader op het schoolplein zei tegen mij: “Wat ben jij arrogant.”

Ook dat vond ik niet leuk om te horen. Dus ik vroeg opnieuw: “Wat bedoel je precies?”

Hij zei: “Je brengt je kinderen naar school, rent naar binnen en weer naar buiten. Je zegt nooit iemand gedag.”

Toen dacht ik: “Oei. Hier zit een patroon.”

Ilithya: En was dat bewust?

Hanneke: Nee, totaal niet. Maar dat is precies het interessante aan feedback. Soms ziet een ander iets van jou wat jij zelf niet ziet. Ik had vier kinderen, een drukke baan, eentje zat vaak nog in de draagzak. Mijn hoofd stond continu in de actiestand. Mijn aandacht zat op taken. Niet op mensen.

Dat maakte me niet ongeïnteresseerd in mensen. Maar het zorgde er wel voor dat ik zo overkwam. En dat was een belangrijke ontdekking.

Ilithya: Ja, en ik denk dat kritiek vaak het hardst binnenkomt als het raakt aan hoe je helemaal niet wilt zijn.

Hanneke: Precies. Ik wilde absoluut niet bekendstaan als iemand die  ongeïnteresseerd of arrogant was. Dus toen ben ik mezelf gaan afvragen: is dit waar? En dat is misschien wel de belangrijkste vraag die je jezelf kunt stellen als je feedback krijgt.

Niet: vind ik dit leuk?”

Maar: zit hier een kern van waarheid in?”

Ik ben vervolgens andere mensen gaan vragen hoe zij dat zagen. En toen hoorde ik vaker: “Ja Hanneke, als wij naar je zwaaien vanuit de auto zie je ons vaak niet.” Of: “Je bent soms zo gefocust dat je de omgeving niet meer ziet.”

Toen wist ik: hier zit iets in.

Ilithya: En toen?

Hanneke: Toen ben ik bewust iets anders gaan doen. Ik ben mensen vaker gedag gaan zeggen. Ik ben praatjes gaan maken. Bij de supermarkt. Bij de slager. Bij de Primera. Ik ontdekte zelfs dat ik dat eigenlijk heel leuk vond. Op een gegeven moment bracht ik zelfs taart naar de medewerkers van de Primera omdat ze altijd zo vriendelijk waren. Dat was iets wat ik zelf nog kon leren.

Die feedback heeft mij dus uiteindelijk geholpen. Niet omdat het leuk was. Maar omdat er een kern van waarheid in zat.

Ilithya: Dat vind ik mooi. Want uiteindelijk kun je jezelf dus ontwikkelen door feedback.

Hanneke: Absoluut. Maar er zit nog iets belangrijks aan. Niet alle feedback is waar. Dus als iemand iets zegt, moet je jezelf altijd eerst afvragen:

• Klopt dit?
• Herkennen anderen dit?
• Wil ik hier iets mee?

Want anders ga je alles geloven wat iemand over je zegt. En dat is ook niet gezond.

Ilithya: Dat lijkt me inderdaad een belangrijke stap.

Hanneke: Ja. En als je zelf feedback geeft, doe dat dan op een manier die iemand helpt. Niet: “Jij bent geen mensenmens.” Maar bijvoorbeeld: “Ik merk dat je mensen soms niet ziet staan. Daardoor kom je afstandelijk over. Herken je dat?”

Dat opent een gesprek.

Dan geef je iemand een kans om te groeien.

Ilithya: Ja, dan geef je ook meteen handelingsperspectief.

Hanneke: Precies. En dat is waar goede feedback over gaat. Niet iemand afbranden. Maar iemand helpen. Want uiteindelijk hebben we allemaal blinde vlekken. En soms zijn juist de opmerkingen die het meeste pijn doen de opmerkingen waar je het meeste van leert.

Ilithya: Mooi.

Hanneke: En misschien is dat wel de belangrijkste boodschap van vandaag. Feedback die pijn doet is niet automatisch verkeerd. Soms zit daar juist de grootste kans op groei. 

Dus als je de volgende keer kritiek krijgt: word niet meteen boos. Ga niet meteen in de verdediging. Maar stel jezelf één vraag: zit hier misschien iets in wat ik nog niet van mezelf zag?” Want juist daar begint ontwikkeling.

Ilithya: Mooi. Dan sluiten we hem hierbij af. Waar gaan we het de volgende keer over hebben?

Hanneke: Over hoe je feedback geeft zonder ruzie te krijgen met je collega.

Ilithya: Dat lijkt me een mooie volgende stap. Tot de volgende aflevering.

Hanneke: Tot de volgende.